Golos Partisi, Kırım ve Donbas'ı işgalden kurtarma planını tanıttı

27 Şubat 2020, 19:29

Ukrayna Parlamentosunda grubu bulunan Golos (Ses) Partisi, Donbas ve Kırım’ı işgalden kurtarma stratejisini açıkladı. Sunum, Golos Parti başkanı ve Ukrayna milletvekili Svyatoslav Vakarçuk ile Golos (Ses) Parti Parlamento Grubu Başkanı Sergiy Rahmanin tarafından gerçekleştirildi. Golos Partisi tanıttığı “Aklın Sesi: Donbas ve Kırım’ı İşgalden Kurtarma Planı” isimli stratejiyi mevcut Minsk Anlaşmalarına alternatif olarak uygulanmasını teklif ediyor.

Uygulanma sürecinin için en az 7 yıl alacağını belirtilen strateji, Ukrayna’nın işgal altındaki Donbas ve Kırım’ın işgalden kurtarılmasını ve reentegrasyonunu (yeniden bütünleşmesini) öngörüyor.

Minsk Anlaşmalardan farklı olarak ilgili strateji aynı anda Donbas ve Kırım’ı kapsıyor. Ayrıca, Donbas’taki yerel seçimlerinin, bölge tamamen işgalcilerden kurtarıldıktan sonra düzenlenmesini ve Donbas bölgesi ile ilgili kullanılan “özel statü” ifadesinden de vazgeçilmesini öngörülüyor. 

İŞGALDEN KURTULMA STRATEJİSİ: SOĞUK PLAN

Donbas ve Kırım’ı işgalden kurtarma stratejisini sunarken Minsk Anlaşmaları eleştiren Svyatoslav Vakarçuk, “Minsk Anlaşmaları savaşın sıcak aşamasını durdurmak için oluşturuldu ve onlar Ukrayna şartlarında Kırım’ı hatta Donbas’ın nasıl geri alınabileceği sorusuna cevap vermiyorlar. Bizim sunduğumuz plan tartışmaya açık ve Ukraynalıların hayatlarını koruma ilkesine dayanmaktadır. Planımız, işgalden kurtulmanın soğuk planı. Çünkü umuyoruz ki sıcak aşamaya geçmeden işgalden kurtulmaya yaklaşabiliriz. Ayrıca her zaman Kırım konusunun Donbas’tan ayrı olarak ele alamayacağımızı ve özellikle de Kırım’ı Donbas’la değiştiremeyeceğimizi hatırlamamız gerekiyor.” dedi.

Planda, Ukrayna’nın uluslararası güvenliğinin garantörlerinin katılımıyla, geçici olarak işgal edilen Ukrayna topraklarıyla ilgili yeni siyasi anlaşmasının kabul edilmesi teklif ediliyor. Ukrayna vatandaşlarının hayatlarını koruma altına almak ve Donbas ile Kırım’ın işgalden kurtarmak ve reentegrasyonu yönünde ilk adım atmak için ilgili anlaşma Donbas’ta tam, kapsamlı, uzun süreli ve koşulsuz ateşkesin sağlanmasını öngörüyor.

ÖNCE İHLALSİZ ATEŞKES, SONRA SİLAHSIZLANDIRILMIŞ BÖLGE

Daha sonra en az 6 ay devam eden ihlalsiz ateşkes rejimden sonra silahsızlandırılmış bölge oluşturma aşamasına ve onun kontrol edilmesi için uluslararası polis misyonunun dahil edilmesi planlanılıyor. Silahsızlandırılmış bölge oluşturma aşaması, Donbas’taki güçlerin senkronize bir şekilde çatışma hattından 2,5 kilometre uzaklığına geri çekilmesini ve bölgenin izinsiz olarak geçilmesine karşı koymak için onun gerekli araçlarla donatılmasını öngörüyor. Ayrıca, sınır çizgisinin olmaması ve temas hattının sınırlandırılmaması ordu ve devriyeler için sorun yarattığından Ukrayna’nın, silahsızlandırılmış bölgenin sınır çizgisi boyunca geçici idari sınırın belirlenmesini öngörülüyor.

Sıradaki aşama silâhsızlanma. Bu aşamada Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) ve  Normandiya Formatı katılımcı ülkelerin aracılığı ile işgalden kurtulma süreci tamamlanana kadar geçiş döneminde bölgeleri yönetecek olan Geçici Uluslararası İdarenin kuruluş ve çalışma koşullarını kabul etmeye teklif ediliyor. Plana göre, Geçici Uluslararası İdare, Birleşmiş Milletler’in (BM) himayesinde oluşturulmalı ayrıca ona sivil ve askeri personelin dahil edilmesi gerekiyor. Bununla birlikte Geçici Uluslararası İdaresi oluşturulma sırasında saldırgan ülke Rusya’nın sürece karışmasının mümkün olduğunca sınırlandırılması öneriliyor.

Ayrıca bu aşamada, geçici olarak işgal edilen Donetsk ve Luhansk bölgelerinde yerleşen tüm yasa dışı silahlı oluşumların, milis birimlerin silahsızlandırılması ve dağılması ayrıca işgalci devletin askeri ve sivil personelin bölgeden çekilme şartları ve zamanlaması üzerinde anlaşılması planlanlanılıyor.

Sıradaki aşamada işgalden kurtarılma için ön koşulların oluşturulması öngörülüyor. Bu aşamada, işgalciler tarafından oluşturulan yasa dışı sözde devlet kurumların tasfiye edilmesi ve ilk önce yönetim fonksiyonlarının Geçici Uluslararası İdareye, daha sonra ise en az bir yıl faaliyet göstermesi gereken Geçici Ukrayna İdarelerine devredilmesi planlanılıyor. Özellikle bu iki aşamada, AGİT ve Normandiya Formatı katılımcı ülkelerin aracılığıyla devlet sınırı üzerindeki kontrolünün ilk önce Geçici Uluslararası İdaresi ve AGİT Polis Misyonu, daha sonra yaklaşık bir yıl sonra Ukrayna Sınırı Güvenlik Servisi kontrolüne devredilmesi koşulları ve zamanlamasının teyit edilmesinin öngörülüyor.

İŞGAL SONRASI İLK ADIM: YENİDEN BÜTÜNLEŞME

İşgalden kurtarma süreci sona erdikten sonra reentegrasyon süreci başlayacak. Reentegrasyon sürecine göre, Ukrayna’nın Donetsk ve Lugansk bölgelerinin tamamen işgalden kurtarılmasından en az bir yıl sonra yerel seçimlerinin organize edilmesi planlanılıyor. Ukrayna Anayasasına ve mevzuatına uygun olarak düzenlenen seçimlerin sonuçları ilan edildikten sonra işgalden kurtarılan Lugansk ve Donetsk bölgeleri tamamen reentegre edilmiş olarak ve Ukrayna egemenliğinin  Lugansk ve Donetsk bölgeleri üzerinde tamamen geri kazanıldığını varsayılacak.

Bundan sonra, Budapeşte Memorandumu imzalayan ülkelerin (ABD ve Birleşik Krallık) katılımı sayesinde genişletilmiş Normandiya Formatı çerçevesinde geçici olarak işgal edilen Kırım Özerk Cumhuriyeti’nin işgalden kurtarılması ve reentegrasyon stratejisinin uygulanmaya başlaması planlanılıyor.

RAHMANİN: KIRIM KONUSUNU GÜNDEME GERİ ALIYORUZ

Rusya’nın Kırım konusunu da dahil ederek işgal edilen Donbas topraklarının geleceğini tartışacağını kabul etmesi gerektiğini belirten Sergiy Rahmanin, “Kırım konusu havada asılı kaldı ayrıca uluslararası ve Ukrayna iç tartışmalarından kayboldu. Kırım konusunun müzakere sürecine mutlaka geri getirilmeli. Ve bu süreç paralel (Donbas’la birlikte) olarak gelişmeli. Müzakerelere katılan ülkelerin çeşitliliğinin, Budapeşte Memorandumu imzalayan ülkelerin de sürece katılımı sayesinde genişletilmesi gerektiğini düşünüyoruz. Kırım’ı tekrar gündeme alıyoruz. Rusya, Donetsk ve Lugansk bölgelerinin gelecekteki kaderiyle birlikte Kırım’ın da gelecekteki kaderini tartıştığını kabul etmeli.”dedi.

Rahmanin ayrıca Rusya’ya Batılı ülkelerin uyguladığı yatırımlar aracılığıyla baskı uygulanabileceğini belirtti.

Sunulan stratejiyi gazetecilere değerlendiren Rahmaninov, “Bize göre, Minsk Anlaşmaları çalışmıyor, devlet çıkarlarına zarar veriyor ve onların yerine getirilmesi imkansız… Planımız Minsk Anlaşmalarından çok farklı,, çünkü planımız net sıraya ve net yapılandırmaya dayanıyor. Plandaki güvenlik faktörü siyasi faktörden üstün. Planımızda ateşkes sadece şartlardan biri değil, en önemli ön koşuldur. Aşama aşama ilerleyen plan uluslararası enstitülerin dahil edilmesini de öngörüyor. Planımızda uzun süreli ateşkes anlaşmasını sağlama mekanizması mevcut. Ayrıca bu plan Minsk Anlaşmalarının tam tersine uluslararası güvenlik açısından hiçbir tavizin verilmesini, kırmızı çizgilerin geçilmesini öngörmüyor. Planımızda özel statüden ve aslında işgal altında bulunan topraklarda sözde seçimlerin yapılmasından bahsedilmiyor. Bu mantıklı, soğukkanlı, aşamalı bir plan. Partimizin temsilcilerine göre ayrıntılı ulusal Donbas’ı işgalden kurtarma ve reentegrasyonu planı geliştirilirken bu plan temel olarak ele alınabilir.” diye kaydetti.

ESKİ DIŞİŞLERİ BAKANI: RUSYA’NIN ULUSLARARASI HUKUKA SAYGI DUYMASINI SAĞLAMALIYIZ

Planın tanıtımına katılan Ukrayna’nın eski Dışişleri Bakanı Volodımır Ogrızko, şu an acil olarak Rusya’yı uluslararası hukuk çerçevesine dönmeye zorlamak için bir planın geliştirilmesinin gerektiğini belirtti. Rusya’nın yapılmış anlaşmaları görmezden geldiğini, uluslararası örgütlerinin ise çoğu durumda ona karşı koyamadığını kaydeden Ogrızko, kullandığı ifadeler için özür dileyerek AGİT’i “iktidarsız bir örgüt” olarak nitelendirirken, BM Güvenlik Konseyini de şu anki Rusya’ya karşı koyma yetenekleri de benzer ifadelerle karakterize etti.

Ogrizko şu ifadeleri kullandı:

“ Rusya’yı önümüzde duran en önemli sorun olarak görmeye başlamadığımız sürece, tüm planlarımız ve fikirlerimiz teoride kalmaya devam edecek. Rusya’yı uygun yere koymadan  tüm planlar plan olarak kalmaya devam edecektir. Bu yüzen hedefimizi biraz farklı şekilde belirlemeliyiz; Rusya’nın uluslararası hukuka saygı duymasını sağlama planı geliştirmeliyiz. Bu planı başarılı bir şekilde uyguladıktan sonra sizin önerdiğiniz plan da çalışmaya başlayacaktır.

ULUSLARARASI HUKUK UZMANI: RUSYA UKRAYNA’YI YOK ETMEYE AMAÇLIYOR

Uluslararası hukuk uzmanı Volodımır Vasilenko, saldırgan ülke tarafından sürekli bir şiddetlenme tehdidinin bulunduğundan, çatışmanın sadece barışçıl çözümü olasılığı üzerinde durulmaması gerektiği ve herhangi bir plan hazırlanırken bunun dikkate alınması gerektiğini belirtti. Ukrayna’nın bu savaşı başlatmadığı için topluma sadece Ukrayna girişimiyle barışa ulaşılabileceği konusunda sözlerin verilmemesi gerektiğini vurgulayan Vasilenko, “Topluma ‘Ben savaşı durdururum’ demek yalan söylemek demektir. Rusya, Ukrayna’yı yok etme savaşını yürütüyor. Ve bunu net olarak dile getirmeliyiz. Ukrayna, Rusya’nın herhangi bir yönden herhangi bir günde askeri saldırıları başlatabileceği durumda bulunuyor. Savaş sadece Ukrayna doğusunda değil, savaş tüm Ukrayna’ya karşı yürütülüyor ve amacı Ukrayna’yı yok etmektir. Devlet tutumunu dile getirirken bunları göz önünde bulundurmalıyız.” diye kaydetti.

Kapanış konuşmasında Svyatoslav Vakarçuk, Golos Partisinin gelen günlerde hazırladığı planı merkezi hükûmet organlarına, Cumhurbaşkanı ve Cumhurbaşkanı Ofisine, ilgili parlamento komiteleri ve bakanlıklarına, Ukrayna Güvenlik ve Savunma Konseyine, ayrıca diğer partilere ve ilgili ülkelerin diplomatik temsilciliklerine göndereceğini ifade etti.


Donbas
Golos Partisi
Kırım'ın işgali
Rus saldırganlığı
Ukrayna
Bunlara da bakın: