Prof. Dr. Mehmet Maksudoğlu’nun "Kırım Türkleri" adlı kitabı çıktı

Diaspora
Ayyıldız Huri Kaptan
13 Ekim 2021, 21:44
Ayyıldız Huri Kaptan
13 Ekim 2021, 21:44


Prof. Dr. Mehmet Maksudoğlu’nun “Kırım Türkleri” adlı kitabı satışa sunuldu. Çalışmaya ilişkin Kırım Haber Ajansına açıklamalarda bulunan Prof. Dr. Maksudoğlu, yeni kitabında Kırım Tatarlarına ve Kırım Tatarca’ya ilişkin merak edilenlere tarihsel bilgiler ışığında yer verildiğini anlattı. Eserle ilgili Kırım Tatar gençlere seslenen Prof. Dr. Maksudoğlu, Kırım Tatarca, Türkiye’nin doğusundan Türk dünyasına uzanınca çok geniş bir coğrafyada rahatlıkla insanlarla anlaşılabilme imkanı sunan bir dildir. Gençlerimiz Türkiye’de, Romanya’da fark etmeksizin Kırım Tatarca’yı ihmal etmesinler. Dillerine sahip çıksınlar. Kırım Tatar tarihini çok iyi öğrensinler.” değerlendirmesini yaptı.

Kırım Tatarı İslam Tarihçisi, İlahiyatçı Prof. Dr. Mehmet Maksudoğlu’nun “Kırım Türkleri” adlı kitabı bugün itibarıyla İnkılab Yayınlarından çıkarak raflardaki yerini aldı. Okuyucusuyla buluşan yeni kitabına dair QHA’ya açıklamalarda bulunan Maksudoğlu, bu çalışmada; Kırım Tatarların kim olduğunu ve Türkçe’nin kuzey lehçelerinden Kırım Tatarca’nın mahiyetine ilişkin bilgiler verdiğini dile getirdi.

Maksudoğlu kitabında,13’üncü asırdan Kırım Hanlığı dönemine ve Osmanlı Devleti ile ilişkilere ayrıntılı şekilde yer verildiğini bildirdi. Tatarca’nın Göktürkler dönemine uzanan bir dil olduğunu belirten Maksudoğlu, Kırım Türkleri eserinde, kitabelerde de geçen kelimelerin muhafaza edilerek bugün hala kullanıldığına dikkat çekti. Prof. Dr. Maksudoğlu, Kırım Tatarca’nın döneminin önemli hakimiyet sahasına sahip devletlerinden olan Altın Orda Devleti’nde iki buçuk asır boyunca konuşulan bir dil olduğunu vurguladı. Özellikle Kırım Tatar gençlere seslenen Maksudoğlu şu tavsiyelerde bulundu:

“Kırım Tatarca, Türkiye’nin doğusundan Türk dünyasına uzanınca çok geniş bir coğrafyada rahatlıkla insanlarla anlaşılabilme imkanı sunan bir dildir. Gençlerimiz Türkiye’de, Romanya’da fark etmeksizin Kırım Tatarca’yı ihmal etmesinler. Dillerine sahip çıksınlar. Kırım Tatar tarihini çok iyi öğrensinler.”

PROF. DR. MEHMET MAKSUDOĞLU’NUN “KIRIM TÜRKLERİ” KİTABI RAFLARDAKİ YERİNİ ALDI

Maksudoğlu’nun “Kırım Türkleri” adlı kitabının takdim yazısında şu ifadelere yer verildi:

“Türkçe’nin, Tatarca denilen kuzey lehçesi, Altınordu Devleti’nde konuşulan dildir. Toktamış Han’ın 1396 yılında Emîr Timur’a yenilmesiyle bu devletin toprakları üzerinde Kazan, Kırım, Astrahan, Kasım Hanlıkları ortaya çıkmıştır. Bu hanlıkların sadece hanları ve yüksek kademedeki idarecileri gerçek tatar, yani Mongol idiler. Fakat, idare edilen Kıpçak Türklerine de, hükümdarlarından dolayı ‘Tatar’ denildi: Türkistan’daki Türklere, başlarındaki Özbek Han’dan dolayı ‘Özbek’ denilmesi, son Altınordu Hanı Toktamış’a karşı ayaklanıp onunla savaşan tümen (10 000 atlı) beyi Nogay’ın buyruğu altındakilere ve onların günümüze kadar gelen torunlarına ‘Nogay’ adı verilmesi, Osmanlı idaresindekilere ‘Osmanlı’ denilmesi gibi.

Zamanla hanlar ve yöneticiler de Türkleştiler. Sözgelimi, Kırım’ın ünlü kahramanı, 16. yüzyılda yaşamış olan Bora Gazi Gıray Han, Türkçe söyleyen birinci sınıf bir şâir ve klasik Türk mûsikisinde çok usta bir bestekârdır. Fâtih’in 1475 yılında gönderdiği Gedik Ahmed Paşa, Kırım kıyılarındaki Ceneviz kolonilerini aldı; Kırım’ın Osmanlı Devleti’ne katılması, çok iyi bir asker olduğu kadar usta bir diplomat da olan Yavuz Sultân Selîm Hân zamânında olmuştur. Kırım Hânı, Osmanlı Sadrâzamı ile aynı seviyede tutulmuştur. Polonya ve Rusya, Kırım Hânına haraç öderlerdi.”

PROF. DR. MEHMET MAKSUDOĞLU KİMDİR?

Kırım Tatarı akademisyen ve yazar Mehmet Maksudoğlu, 1939 yılında Eskişehir’de dünyaya geldi. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesinden mezun olan Maksudoğlu, İzmir İmam Hatip Lisesinde Meslek Dersleri Öğretmeni olarak Arapça, Farsça, İngilizce ve Hadis dersleri verdi. 1961 yılında Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesinde İslam Tarihi Asistanı olarak görev yapan Maksudoğlu, 1983 yılında Marmara Üniversitesinde Yardımcı Doçent oldu sonrasında ise Doçent ve ardından Profesör unvanını aldı. Maksudoğlu’nun çok sayıdaki akademik çalışmaları ve kitapları İngilizce, Arapça ve Arnavutça başta olmak üzere çeşitli dillere çevrildi.