İşgal altındaki Kırım’da enformasyon gettosu

07 Kasım 2019, 23:26

İşgalden sonra Kırım’daki Ukrayna gazeteciliği neredeyse yok edildi. Uluslararası medya kaynakları ve onların mensupları sürekli baskı altında çalışmak zorunda kalıyor, bağımsız gazetecilerin rolünü ise baskı ve zulüm altında çalışan “yurttaş gazeteciler” üstlendi.

UKRAYNA’DA GAZETECİLERİN GÜVENLİĞİ MASAYA YATIRILDI

“Ukrayna’da Gazetecilerin Faaliyetlerinin Güvenliği; durum, sorunlar ve çözüm yolları” konusu Ukrayna Parlamentosu toplantısında Kırım medya mensupları ve insan hakları savunucuları tarafından ele alındı.

KRIM.REALLİ YÖNETİCİSİ PRITULA MUHABİRİ SEMENA’YI DESTEKLEDİ

Krım.Realii projesinin yöneticisi Volodımır Prıtula, Ukrayna Parlamentosu toplansıtında #free_Semena yazılı tişörtle kürsüye çıkarak ayrımcılıkla suçlanan ve iki yıl şartlı hapis cezasına ve üç yıl gazetecilik faaliyetlerinin durdurulmasına çarpıtılan Krım.Realii projesinin muhabiri Mıkola Semena’yı destekledi.

PRITULA: “RUS İSTİHBARAT MENSUPLARI BİZİ BASKI ALTINA ALDI”

Volodımır Prıtula, konuşmasında, Mart 2014’te çalışmaya başlayan Krım.Realii projesinin karşı karşıya kaldığı baskıları hatırlatarak, “İlk önce bizi baskı altında tutan Rusya yanlısı militan gruplarıydı, daha sonra Rus İstihbarat mensuplarıydı. Telefon dinlemeleri, doğrudan tehdit, mahkeme, medya ve sosyal medyada takip, profesyonel teknolojiye el koyma, gazetecileri tutuklama, Kırım’dan çıkmaya zorlama ve dönüşü yasaklama gibi vakalarla 60’ı aşkın mensubumuz karşı karşıya kaldı. Onlardan 27 kişi baskı altında Krım.Realii ile işbirliğini sonlandırmak zorunda kaldı. Bazıları mesleklerini bırakmak zorunda kaldı. 28’i Rus İstihbaratın baskısı altında Kırım’dan çıkıp Krım.Realii ile işbirliğine Ukrayna anakarasında devam etmek zorunda kaldı. 2014’un sonunda Akmescit’teki (Simferopol) ofisimizi kapatıp, 2015’te el koyma korkusundan bütün ofislerimizi kapattık.” ifadelerini kullandı.

PRITULA: “GAZETECİLER AĞIR CEZALARA ÇARPTIRILDI”

Rusya istihbaratının muhabir ağını yok etmeye çalıştığını söyleyen Prıtula, “Son zamanlarda bu kaynağın Kırım’daki çalışma şartları hiç değişmedi. Medyanın anakarasına taşındıktan sonra Rusya İstihbaratı yarımadadaki muhabir ağını yok etmeye çalıştı. Ayrıca, 2016 Nisan ayında Rus işgalciler kaynakla işbirliği ile yapmakla suçlanan 7 Kırımlı ailenin evinde aramalar yapıldı. Krım.Realii’ye bilgi ileten bir dizi gazeteci ve bloger cezalara çarptırıldı.” dedi.

KURBEDİNOV: KIRIM’DA YURTTAŞ GAZETECİLİK GELİŞMEYE BAŞLADI

Kırım Tatar yurttaş gazetecilerini savunan insan hakları savunucusu Emil Kurbedinov, toplantıda yaptığı konuşmada “Ukrayna medyası, televizyon, radyo, site, ATR, QHA medya, KrımSOS gibi kaynakların Kırım’dan kovulduktan sonra Kırım’da aktif bir şekilde yurttaş gazetecilik gelişmeye başladı.” ifadelerini kullandı.

Kurbedinov konuşmasında “2014’ten beri bağımsız medyayı yok etmeye yönelik kampanya düzenleniyor. Bu bağlamda Kırım’da yurttaş gazetecilik kurumu oluştu” diyerek “Sıradan vatandaşlar, etraftaki olaylara kayıtsız olanlar sosyal medyayı aktif bir şekilde kullanıp bilgi paylaşmaya başladı. Hayatlarını tehlikeye atıp, sayısız tehditlere, tutuklamalara, cezalara, psikolojik baskılara kendi işini yapıyorlar. Yurttaş gazeteciler Kırım’da Kırım’daki tek bağımsız bilgi kaynağı haline geldi.” ifadelerini kullandı.

KURBEDİNOV: YURTTAŞ GAZETECİLİĞİN TANITIMINDA BÜYÜK ROL OYNADIM

Kurbedinov, Kırım’da iki yıldan fazla bir süredir faaliyet gösteren Kırım Dayanışmanın, yurttaş gazeteciliğinin tanıtımında önemli rol oynadığını hatırlatarak, “Ancak, Rus ceza makinası aktif bir şekilde uyduruk davalar açıp aktivistlere karşı baskı uygulamaya başladı.”dedi.

Kırım’daki olayları yansıtan aktivistler Nariman Memedeminov, Osman Arifmemetov, Rüstem Şeyhaliyev, Remzi Bekirov, Server Mustafayev ve diğer Kırım Tatarları şimdi cezaevlerinde bulunuyorlar. Memedeminov’un cezası açıklandı. Diğer aktivistlere 10 yıl veya müebbet hapis cezası almaları bekleniyor.

PEÇONÇIK: GAZETECİLERİN HAKLARINI İHLAL EDENLERE YAPTIRIMLAR GETİRİLMELİ

“Zmina” İnsan Hakları Merkezi başkanı Tatyana Peçonçık, Rusya Federasyonu’nun Kırım’daki Ukraynalı gazetecilere karşı işgal gücü ve Ukrayna’nın şu anda neler yapabileceği konusundaki baskısından bahsetti. Peçonçık,“Ukrayna makamları, demokratik ülke hükümetlerinden Kırım’daki gazetecilerin haklarını en şiddetle ihlal eden kişilere karşı kişisel yaptırımlar getirmeye çalışmalı.” diye konuştu.

PEÇONÇIK “KIRIM DÜNYADA İFADE ÖZGÜRLÜĞÜ SIRASINDA SON SIRADA”

İnsan hakları savunucusu Tetyana Peçonçık, “Kırım korku adasına dönüştü ve etrafına bir sessizlik duvarı inşa edildi” diyerek “Freedom House istatistiklerine göre Kırım dünyada ifade özgürlüğü konusunda listede son sıralarda yer alıyor. Kırım’dan sonra Özbekistan, Türkmenistan, Kuzey Kore gibi ülkeler var. Beş buçuk yıl içerisinde Kırım’da gazetecilere yönelik 369 baskı vakası kaydedildi. Bunlardan yüz vaka işgalin ilk aylarında gerçekleşti. Yüze yakın gazeteci ve 10 ofis baskı ve zulüm yüzünden Ukrayna’nın anakarasına taşınmak zorunda kaldı. Enformasyon gettosunun oluştuğu dönemde bilgi paylaşmaya çalışan insanlar yurttaş gazetecilerdir.” ifadelerini kullandı.

Emil Kurbedinov
Kırım
Tetyana Peçonçık
Ukrayna'daki gazeteciliğin güvenliği
Volodımır Prıtula
Yurttaş gazeteciler