Türk mimarlık tarihinin mihenk taşı Mimar Sinan'ın vefatının 433'üncü yılı

Güncel
Ayyıldız Huri Kaptan
09 Nisan 2021, 13:58
Ayyıldız Huri Kaptan
09 Nisan 2021, 13:58

Mimarlık tarihinin mihenk taşı olarak kabul edilen, eserlerindeki ustalık, mühendislik ve ince işçilikle hayranlık uyandırmaya devam eden Mimar Sinan, vefatının 433’üncü yılında kabri başında anıldı. Türk mimarisinin sembol ismi Mimar Sinan’ın, İstanbul Valiliği tarafından düzenlenen anma törenine çok sayıda isim katıldı.

Yavuz Sultan Selim ve Kanuni Sultan Süleyman gibi döneminin padişahlarına hizmet eden ve Osmanlı mimarlık sanatının muhteşem yüzyılını inşa eden, Osmanlı dönemi mimarlarından Mimar Sinan, vefatının 433’üncü yılı kaydedilirken kabri başında anıldı. AA’da yer alan habere göre İstanbul Valiliği tarafından Mimar Sinan’ın Süleymaniye’deki kabri başında anma programı düzenlendi. Programa İstanbul Valisi Ali Yerlikaya, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu, İstanbul Müftüsü Mehmet Emin Maşalı, İl Jandarma Komutanı Tuğgeneral Nuh Köroğlu ile davetliler katıldı.

Mimar Sinan, vefatının 433. yılında anıldı - Gerçek Gündem

ÇIRAKLIK ESERİ ŞEHZADE CAMİ

Kanuni Sultan Süleyman’ın, Saruhan Sancak Beyi iken 22 yaşında ölen oğlu Mehmet adına yaptırdığı Şehzade Camisi, 1543-1548 yılları arasında adını verdiği semtte inşa edildi.

Mimar Sinan yaptığı ilk büyük sultan camisi olan ve “çıraklık eserim” dediği Şehzade Camisi’nde, yarım kubbe sorununu ilk kez ele aldı.

İlk çift eksenli ve simetrik yapı olma özelliğini taşıyan kare planlı caminin üzeri, yarım küre biçiminde büyük bir kubbe ile çevresinde 4 yarım kubbeyle örtülerek inşa edildi. Bütün kubbelerin, 4 büyük fil ayağı üzerine oturduğu camide de Mimar Sinan’ın diğer eserlerinde görülen sadelik ve tezyinat göze çarpar.

Şehzade Camisi’nin büyük dış avlusu altı kapılı inşa edilirken, cümle kapısı duvarının iki yanındaki ikişer şerefeli çift minaresi, yapının en dikkati çeken bölümleri arasında yer alıyor. Külliye olarak inşa edilen camide ayrıca imaret, medrese, tabhane ve türbeler bulunuyor.

Şehzade Camii. İstanbul'un Fatih ilçesinde bulunan Şehzadebaşı Camii, Mimar  Sinan'ın çıraklık dönemi eseridir. Bu camii Şehzade Camii ve Ş… | Mimari,  Camii, Camiler

KALFALIK ESERİ SÜLEYMANİYE CAMİ

Osmanlı mimarisinin en önemli eserlerinden biri olarak kabul edilen Süleymaniye Külliyesi, birçok deprem yaşamasına karşın önemli bir hasar almadan ayakta kalmayı başardı.

Kanuni Sultan Süleyman tarafından 1551-1557 yılları arasında Mimar Sinan’a yaptırılan Süleymaniye Camisi’nin yüksekliği 53 metre, 27,5 metre çapında olan büyük kubbesi, tıpkı Ayasofya’da olduğu gibi yarım kubbe ile desteklendi.

Caminin avlusunun dört köşe noktasında yer alan birbirinden farklı boyutlardaki minarelerden avlunun kuzey bölümünde yer alanları, ikişer şerefeli ve 56 metre boyunda inşa edildi.

Camiye bitişik olan 76 metre yüksekliğindeki diğer iki minare ise üçer şerefeli yapıldı. Caminin ana kubbe kasnağında Mimar Sinan’ın hesaplarına göre iyi bir aydınlatma sağlamak amacıyla 32 pencere açıldı.

Mimar Sinan, cami içindeki yağ lambalarından çıkan isleri bir bölgeye toplayacak hava akımını hesaplayarak, isleri, caminin ana giriş kapısının üzerinde bir odaya topladı. Bu isler, caminin içerisini çevreleyen tezyinat işlemeleri ve hattatların kullanması için mürekkep yapımında kullanıldı.

Cami avlusunun çevresinde toplamda 28 revak bulunurken, dikdörtgen bir şema üzerinde kurulan bu avlunun tam ortasında caminin şadırvanı yer alıyor.

Külliye, cami, Rabi Medresesi, Salis Medresesi, Evvel Medresesi, Sani Medresesi, Tıp Medresesi, Kanuni Sultan Süleyman Türbesi, Hürrem Sultan Türbesi, türbedar odası, darüşşifa, darüzziyafe, Darülhadis Medresesi, tabhane, Mimar Sinan Türbesi ve hamam olmak üzere 15 bölümden oluşuyor.

Bir devrin güç simgesi Süleymaniye Camii hakkında bilmeniz gerekenler | NTV

USTALIK ESERİ SELİMİYE CAMİ

Mimar Sinan’ın “ustalık eserim” dediği Edirne’deki Selimiye Camisi, sadece Türk-Osmanlı sanatının değil dünya mimarlık tarihinin de baş eserlerinden kabul ediliyor.

Sultan 2. Selim tarafından yaptırılan 4 minareli eser, kurulduğu yerin seçimiyle Mimar Sinan’ın usta bir şehircilik uzmanı olduğunu da gösteriyor.

Kesme taştan yapılan cami iç bölümüyle 1620 metrekare, avlusuyla birlikte 2475 metrekarelik alana inşa edildi. Yerden yüksekliği 43,28 metre olan kubbe, 31,30 metre çapıyla dikkati çekiyor.

Ayasofya’dan daha büyük olan kubbesi, 6 metre genişliğindeki kemerlerle birbirine bağlanan 8 büyük filpayeye oturuyor. Köşelerde dört, mihrap yerinde bir yarım kubbe merkezi kubbeyi destekliyor.

Mimari özelliklerinin erişilmezliği yanında taş, mermer, çini, ahşap, sedef gibi süsleme özellikleriyle de son derece önemli olan Selimiye Camisi, mihrap ve minber mermer işçiliğinin şaheserleri arasında bulunuyor.

Osmanlı ve dünya sanatında ayrı bir yeri olan sır altı tekniğiyle İznik’te yapılan çini süslemeleri, 16. yüzyıl çiniciliğinin en güzel örnekleri olarak kabul ediliyor.

Edirne Selimiye Camii - Edirne ve Nessebar'ı Keşfet

ATİK VALİDE KÜLLİYESİ

Mimar Sinan’ın yaptığı önemli külliyelerden birisi de Üsküdar’da inşa ettiği Atik Valide Külliyesidir. Üsküdar’a hakim olan Toptaşı sırtlarına inşa edilen cami Sultan 2. Selim’in eşi, 3. Murat’ın ise annesi Nurbanu Valide Sultan tarafından yaptırıldı. Camii, medrese, tekke, darüşşifa, darulhadis, darulkurra, sıbyan mektebi ve imaretten oluşan tesis, Mimar Sinan’ın inşa ettiği tam teşekküllü ve tek parça kalabilmiş son külliye olarak kabul ediliyor.

MİMAR SİNAN

Mimar Sinan, dünyada bilinen 82 cami, 52 mescit, 55 medrese, 7 darülkurra, 20 türbe, 17 imaret, 3 darüşşifa, 6 su yolu, 10 köprü, 20 kervansaray, 36 saray, 8 mahzen ve 48 de hamam olmak üzere 364 esere imza attı. Mimarlık tarihine, yapmış olduğu eşsiz eserlerle damga vuran Mimar Sinan, 9 Nisan 1588’de 98 yaşında İstanbul’da vefat etti.