Uygur Türklerinden Washington'da Çin'i protesto: Doğu Türkistan’ın 72 yıl önceki işgalinin ve Çin devletinin kuruluş yıl dönümünde

Güncel
Ayyıldız Huri Kaptan
03 Ekim 2021, 18:31
Ayyıldız Huri Kaptan
03 Ekim 2021, 18:31

Uygur Türkleri tarafından Çin’in Doğu Türkistan’daki sistematik insan hakları ihlalleri Washington’da protesto edildi. Protesto, Doğu Türkistan’ın işgalinin ve Çin devletinin kuruluş yıl dönümü olan ulusal gününde gerçekleştirildi. Washington’daki protesto gösterilerine Uygur Diasporası liderlerinden Rabia Kadir de katıldı.

Çin’in 2017 yılından bu yana Uygur Türkleri başta olmak üzere Türk ve Müslüman kimlik ve kültürlerine yönelik artan insan hakları ihlalleri, uluslararası kamuoyu tarafından daha sık gündeme getiriliyor. İşgal altındaki Doğu Türkistan’da baskıcı rejiminin şiddetini günden güne artıran Çin, dünyanın dört bir yanında protesto edilmeye devam ediliyor. Uygur Türkleri tarafından, Çin’in sistematik baskı, asimilasyon ve soykırıma varan uygulamaları bu kez Çin’in Ulusal Günü’nde ABD’nin başkenti Washington’da protesto edildi. Uygur Türklerinin protestosu, Doğu Türkistan’ın 72 yıl önceki işgalinin yıl dönümünün yanı sıra aynı zamanda Çin devletinin 1 Ekim 1949 tarihli kuruluş yıl dönümünde gerçekleştirildi. Lincoln Anıtı önündeki eylemde pankartlarla Çin zulmü haykırıldı.

“ÇİN’İN SOYKIRIM UYGULAMALARINA TÜM ULUSLARARASI TOPLUM KARŞI DURMALI”

Uygur Türkleri, taşıdıkları mavi şemsiyeler ile “Soykırıma hayır”, “Şimdi adalet” ve “Uygurların sesini duyun” şeklinde sloganlar attı. Protesto gösterisinde hem ABD yönetimine hem de uluslararası kamuoyuna Çin’e karşı seslerini yükseltme çağrısı sıkça yer aldı. Göstericilere ABD’nin farklı Müslüman örgütlerinden de destek geldi. Gösteriye katılan ABD Kongre Üyesi Vicky Hartzler, Amerikan şirketlerinin tedarik zinciri ağından Uygur bölgesini çıkarması gerektiğini söyledi. Diğer taraftan, ABD’li vekil Tom Suozzi ise tüm gücüyle Uygur Türklerini desteklediğini ifade etti. ABD Uluslararası Dini Özgürlükler Komisyonu Üyesi Nury Turkel, “Çin’in soykırım uygulamalarına tüm uluslararası toplumun karşı durması gerektiğini” söyledi.

WASHİNGTON’DAKİ PROTESTO’YA, RABİA KADİR DE KATILDI

Uygur Türkü aktivist Rabia Kadir, ABD yönetimine ve kongresine seslenerek Uygur Türklerine destek olmaları çağrısı yaptı. Protestoya ilişkin Twitter hesabından dün paylaşımda bulunan Kadir, “5 milyondan fazla Uygur, Çin kamplarında veya hapishanelerinde, milyonlarcası da zorunlu ve ucuz çalışma kamplarında. Çin’in uzun zamandan beri soykırım yaptığını dünyaya söylüyoruz; ama hala Çin’i durdurmak için gerçek ve fiili bir eylem hala yok. Harekete geçin!” ifadelerine yer verdi.

DİNİ, ETNİK VE SİYASİ BASKILARIN MERKEZİ: DOĞU TÜRKİSTAN

Çin hükumetinin sistematik baskı ve asimilasyonlar ile dini, etnik, kültürel ve siyasal anlamda “soykırıma” varan faaliyetleri, her geçen gün dünya kamuoyunun daha çok gündemine geliyor. ABD Dışişleri Bakanlığının açıkladığı verilere göre Doğu Türkistan’da yaklaşık 5 milyona yakın Uygur Türkü ve diğer azınlıklara mensup Müslümanlar, eğitim adı altında zorla toplama kamplarında tutulmakta.

Etnik ve kültürel ayrımcılığa ve insan hakları ihlallerine maruz kalan Doğu Türkistanlılar, ucuz iş gücü olarak Çinli şirketlerde çalıştırılıyor. Öte yandan, Birleşmiş Milletlerin resmi verilerine göre ise, Pekin idaresinin kültürel soykırım uyguladığı Doğu Türkistan’daki toplama kamplarında 1 milyondan fazla Uygur Türkünü zorla tutuyor. Farklı kaynaklarda cezaevleri ile gözaltı merkezlerinde tutulanlarla birlikte bu rakamın 3-4 milyon arasında olduğu tahmin ediliyor.

Çin hükumeti, dünya kamuoyundan toplama kampındaki Uygur Türklerinin durumuna dair tüm verileri gizlemektedir. Ancak, ABD Dışişleri Bakanlığı verilerine göre 2 milyonu aşkın Doğu Türkistanlı toplama kamplarında zorla tutuluyor. Çin Komünist Partisinin sistematik baskı ve şiddet politikalarına maruz kalan Uygur Türkü ve azınlıklar, soykırıma varan birçok hak ihlali ile karşı karşıya kalmaktadır.