Rusya’nın Ukrayna’yı işgal girişiminde 4 ay geride kaldı

Güncel
Anife Bilal
24 Haziran 2022, 14:38
Anife Bilal
24 Haziran 2022, 14:38

Rusya Devlet Başkanı Putin’in talimatıyla 24 Şubat’ta başlayan Ukrayna’yı işgal girişiminin üzerinden 120 gün geçti. Rusya’nın işgal girişimine karşı Ukrayna askerleri kararlı bir şekilde direnirken Rus ordusunun verdiği zayiat günden güne artıyor. Ukrayna Genelkurmay Başkanlığının açıklamasına göre Rus ordusu, savaşın başından bu yana Ukrayna’da 34 binden fazla asker kaybetti. Öte yandan Rusya’nın 4 aydır sürdürdüğü bomba ve füze saldırılarında hayatını kaybeden ve yaralanan Ukrayna vatandaşlarının, zarar gören konut, okul, hastane, işletme sayısı artmaya devam ediyor.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, 24 Şubat’ta sabahın erken saatlerinde televizyondan yaptığı açıklamada, “Ukrayna’ya karşı özel operasyon” başlattığını duyurdu. Ardından başkent Kıyiv dahil olmak üzere Ukrayna genelindeki birçok kent ve kasabaya füze ve bomba atıldı. Rus ordusu, Ukrayna’nın Donetsk ve Lugansk bölgelerinden Kıyiv yönetiminin kontrolündeki bölgelere, aynı anda Rusya sınırından Harkiv, Sumi, Çernigiv bölgelerine, Belarus üzerinden Çornobıl (Çernobil) bölgesine girdi. Ayrıca Rus işgal güçleri, 2014 yılından bu yana Rus işgali altında bulunan Kırım üzerinden de Herson ve Zaporijjya bölgelerine saldırdı. Kıyiv bölgesine havadan ve karadan asker sevk edildi ve başkent kuşatma altına alındı.

RUS ORDUSU, SAVAŞIN 2. AYINDA UKRAYNA KUZEYİNDEN GERİ ÇEKİLDİ

Burada Ukrayna askerlerinin direnişi ile karşılaşan Rus askerleri, bir aylık sürenin ardından Kıyiv ve Çernigiv bölgesinden geri çekilmek zorunda kaldı. Yaklaşık bir ay Rus işgali altında kalan yerleşim yerleri, Ukrayna’nın kontrolü altına geri dönerken, Rus askerlerinin Kıyiv, Çernigiv, Sumı, Harkiv bölgelerinde işlediği katliam ise dünyayı şok etti. Rus askerleri, sadece Kıyiv bölgesinde bin 200’den fazla sivili katletti. Ukrayna’ya karşı başlattığı savaşta, karada ve havada başarısız olan Rusya, sık sık füze saldırılarına devam ediyor.

Savaşın başından bu yana Rusya sadece bir il merkezini yani Herson’u kontrol altına almayı başardı. Ukrayna’ya karşı başlattığı savaşta karada başarısız olan Rusya, Ukrayna’ya karşı sık sık füze saldırıları düzenliyor.

4 AYDA RUSYA, UKRAYNA’DA 34,5 BİN ASKER KAYBETTİ

Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı tarafından 24 Haziran’da yapılan açıklamada, “Savaşın başından bu yana Rusya yaklaşık 34 bin 530 asker bin 507 tank, 216 savaş uçağı kaybetti” denildi. Öte yandan Rusya’nın 120 gündür devam ettirdiği bomba ve füze saldırılarında binlerce Ukrayna vatandaşı hayatını kaybederken aynı zamanda Ukrayna milyarlarca dolarlık zarara uğradı.

UKRAYNA’NIN MARİUPOL KENTİ YERLE BİR OLDU

Savaşın ilk günlerinde Rusya, Azak Denizi kıyısında bulunan ve Zaporijjya bölgesine bağlı olan Berdyansk liman şehrini kontrol altına aldı. Daha sonra Rus ordusu, Ukrayna’nın Azak Denizi’ndeki en önemli liman şehirlerinden Mariupol’ü kuşatma altına aldı. Ruslar, yaklaşık 2,5 ay kuşatma altında tuttukları kenti havadan, karadan ve denizden durmadan bombaladı. Mariupol Belediyesinin tahminlere göre, Rus saldırıları nedeniyle kentte o günlerde 20 binden fazla sivil hayatını kaybetti. Rus işgalciler, Mariupol’de işlediği savaş suçlarının kanıtlarını ise cesetleri yok etmek için kentte gezici krematoryumları kullandı. 

Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodımır Zelenskıy, 23 Haziran 2022 tarihinde, yaptığı açıklamada, “Rus ordusunun Mariupol şehrimize ne yaptığını hepinizin bildiğine eminim. Bu şehir pratikte artık yok. Sadece dört ay önce orada yarım milyon insan yaşıyordu. Şimdi on binlerce kişi kavrulmuş harabeler arasında yaşıyor. Modern dünyada aklımıza gelemeyecek enfeksiyonların tehdidi ile karşı karşıya kalıyorlar.” diye konuştu.

HARKİV’DE KONTROL UKRAYNA’DA

Harkiv bölgesinde Ukrayna ve işgalci Rus birlikleri arasındaki çatışmalar halen sürüyor. Ukraynalı yetkililer, bu bölgedeki bazı yerleşim birimlerinin kontrolünü yeniden sağladıklarını ve Ukrayna ordusunun Harkiv bölgesinde direnişini güçlü şekilde sürdürdüğünü belirtiyor. Bölgede, karada başarılı olamayan Rusya, Harkiv kentine her gün havadan füze ve roket atar sistemleriyle saldırı düzenliyor.

RUSLAR, UKRAYNA’NIN GÜNEYİNDEN DE İLERLEMEK İSTİYOR

İşgalci Rus ordusu, Ukrayna’nın Karadeniz ile olan bağlantısını kesmek için güney bölgesinden, kıyı şeridinden ilerleyişini sürdürmeye çalışıyor. Mariupol’den sonra Rusya Karadeniz kıyısında bulunan Odesa ve Mıkolayiv kentlerine odaklandı. Rus ordusu iki kente de her gün füze saldırıları düzenleniyor. Füzelerin çoğu işgal altındaki Kırım’da konuşlandırılan füze sistemlerinden yapılıyor.

Öte yandan Ukrayna ordusu, Rusya’nın kontrol altına aldığı Yılan Adası’nı işgalden kurtarma çalışmalarını sürdürüyor. Ukrayna Silahlı Kuvvetleri, 20 Haziran’da Yılan Adası’na bir operasyon düzenleyerek Rusya’ya ait bir Pantsir-S1 füze ve uçaksavar topçu sistemini imha etti. Bundan yaklaşık bir hafta önce ise Ukrayna ordusu, Yılan Adası yakınlarında Rus filosuna ait ve adaya Tor füze sistemini, diğer silahları, mühimmat ve asker taşıyan Vasiliy Beh (Vasiliy Bekh) römorkörünü vurduğunu açıkladı.

RUS SALDIRILARINDA SİVİLLER HAYATINI KAYBEDİYOR

Birleşmiş Milletler (BM) Mülteciler Yüksek Komiserliğinin (BMMYK) paylaştığı son rapora göre, 24 Şubat-22 Haziran tarihleri arasında Rus saldırıları nedeniyle Ukrayna’da 320’si çocuk olmak üzere en az 4 bin 662 sivilin hayatını kaybetti ve 479’u çocuk olmak üzere en az 5 bin 508 sivil yaralandı.

Bununla birlikte BMMYK, 24 Şubat-21 Haziran arasında Ukrayna’dan iltica edenlerin sayısının 7 milyon 917 bin 190’a ulaştığını bildirdi. Avrupa ülkeleri arasında Polonya, Ukrayna’dan 4 milyon mülteci ile Avrupa ülkeleri arasında en yüksek Ukraynalıyı barındıran ülke oldu.

ATEŞKES MÜZAKERELERİ

Savaş devam ederken Ukrayna ve Rusya heyetleri, ateşkes sağlanması için 3’ü Belarus’ta, 1’i Türkiye’de olmak üzere 4 defa yüz yüze müzakere masasına oturdu. Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın arabuluculuk girişimlerinin neticesi olarak 29 Mart’ta İstanbul’da yapılan müzakereler sonucunda Ukrayna tarafı, Rus tarafına gelecekteki olası yazılı anlaşmanın ilkelerini teslim etti. Ukraynalı yetkililer, Rusların saldırısı ile Ukrayna’daki durumun çok değiştiğini belirterek Rusya ile müzakereleri askıya aldıklarını duyurdu. Müzakerelerin yeniden başlayacağına dair ise bugüne kadar herhangi bir gelişme olmadı.

RUSYA DÜNYAYA GIDA KRİZİ İLE ŞANTAJ YAPIYOR!

Küresel buğday ihracatında yaklaşık yüzde 30 paya sahip Rusya ve Ukrayna’nın savaş halinde olması dünyada gıda tedarik problemini ortaya çıkardı. BM Dünya Gıda Programı, Ukrayna’da limanların açılmaması halinde “kıtlık ve zorunlu kitlesel göç” yaşanabileceği uyarısı yaptı.

Ukrayna Cumhurbaşkanı Zelenskıy, Rusya’nın kasıtlı olarak gıda krizini yaratarak; açlığı bir silah olarak kullandığını belirtti. Ukrayna limanlarını bloke etme dışında Rusya, Ukrayna’daki tahıl tarlalarına yanıcı mühimmatla saldırarak yeni mahsulü yok ediyor. Ayrıca işgalci Rus güçleri, tahıl depolarına füze atarak Ukrayna’nın tahıl stoklarını yok ediyor.

Ukrayna Tarım Bakanı Yardımcısı Taras Visotskiy, Rusya’nın başlattığı savaş yüzünden Ukrayna’daki tarım alanlarının yüzde 25’inin hasar gördüğünü duyurdu.

GIDA KRİZİNDE TÜRKİYE’NİN “KIRMIZI HAT DİPLOMASİSİ”

Gıda konusunda tıkanan sorunun çözümü için devreye giren Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Rusya, Ukrayna ve BM’nin iştirakiyle oluşturulacak Kontrol Merkezi’ne katılmaya ve bu merkeze İstanbul’da ev sahipliği yapmaya hazır olduklarını duyurdu. Dünya gıda krizinin önlenmesi noktasında önemli bir görev üstlenecek olan Türkiye, çözüm için yürüttüğü yoğun diplomasi sonucu BM çatısı altında bir yol haritası hazırlanmasını sağladı.

8 Haziran’da Türkiye Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile Türkiye’de görüşmüş, buğday koridoru için BM, Rusya, Ukrayna ve Türkiye arasında oluşturulabilecek bir mekanizmayı uygulanabilir bir plan olarak gördüklerini açıklamıştı.

Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar’ın öncülüğüyle oluşturulan “kırmızı hat”ta sorunu çözüme ulaştırmak üzere Türkiye, Rusya ve Ukrayna savunma bakanlıklarından general rütbesinde birer personel görevlendirildi. Bu çalışmanın sonucu olarak 21 Haziran’da Türk ve Rus askeri heyetleri arasında Moskova’da bir toplantı yapıldı. Olumlu geçtiği öğrenilen toplantı sonrası ilerleyen günlerde tüm tarafların bir araya gelerek yol haritasının detaylarını ele alması bekleniyor.

RUSYA’YA KARŞI YAPTIRIM KARARLARI

Avrupa Birliği (AB) 3 Haziran’da Rusya’nın Ukrayna’da savaşı sürdürmesine karşılık yaptırım listesini genişletti. Yaptırım listesine Rusya Silahlı Kuvvetleri ve hükumetini doğrudan ve dolayLı olarak destekleyen 65 kişi ve 18 kuruluş daha alındı. AB, böylece toplamda bin 158 kişi ve 98 kuruluşa yaptırım uygulamış oldu. Savaşı başlattıktan Rusya en çok yaptırım uygulanan ülke haline geldi.

KIYİV’E DESTEK ZİYARETLERİ

16 Haziran’da Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Romanya Cumhurbaşkanı Klaus Werner Iohannis, Almanya Başbakanı Olaf Scholz ve İtalya Başbakanı Mario Draghi, Kıyiv’i ziyaret ederek Cumhurbaşkanı Zelenskıy ile bir araya geldi.

UKRAYNA’YA AB ÜYELİĞİ İÇİN ADAYLIK STATÜSÜ VERİLDİ

Avrupa Birliği (AB) liderleri, 23 Haziran’da Brüksel’de tarihi bir karara imza attı. Ukrayna ve Moldova’nın adaylık başvurusu değerlendirilerek, “aday ülke statüsü” verilmesi üzerinde anlaşmaya varıldı. Ukrayna Cumhurbaşkanı Zelenskıy, söz konusu karara ilişkin, “AB liderlerinin Ukrayna’ya aday statüsü verme kararını içtenlikle memnuniyetle karşılıyorum. Ukrayna ve Avrupa Birliği için tarihi ve eşsiz bir an. Ukrayna’nın geleceği AB’de” açıklamasını yaptı.

AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen de sosyal medya hesabından Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodımır Zelenskıy ve Moldova Cumhurbaşkanı Maia Sandu’yu tebrik etti. Leyen, “Bu karar hepimizi güçlendiriyor. Rus emperyalizmi karşısında Ukrayna, Moldova ve Gürcistan’ı ve AB’yi güçlendiriyor. Çünkü dış tehditler karşısında birlik ve beraberlik içinde olduğumuzu dünyaya bir kez daha gösteriyoruz” ifadelerine yer verdi.