Çin'in insan hakları ihlallerinin belgelenmesi, Pekin'e yönelik tepkileri arttırdı

Güncel
Ayyıldız Huri Kaptan
21 Aralık 2020, 19:02
Ayyıldız Huri Kaptan
21 Aralık 2020, 19:02

Çin’in Doğu Türkistan’da yüz binlerce Uygur Türkünü pamuk tarlalarında çalışmaya zorladığına dair ABD’deki bir araştırma şirketinni raporu, soykırıma varan insan hakları ihlalleri işleyen Çin’e tepkileri artırdı. Tepki toplayan olay, ABD’nin Washington Post gazetesi tarafından “Uygurların geleneksel zihniyetinin ve yaşam tarzının silinme çabası” olarak değerlendirildi.

Merkezi Washington’da bulunan Küresel Politika Merkezi (Center for Global Policy), Doğu Türkistan’daki pamuk tarlalarında Çin devleti tarafından zorla çalıştırılan Uygur Türkleri ile ilgili 14 Aralık 2020’de bir rapor yayımladı. Kuruluş, modern köle gibi çalıştırılan kişi sayısının 570 binden fazla olduğu bilgisini paylaştı. Raporda, Uygur Türkleri ve diğer Müslüman azınlıkların, çalışma kampları dışında Doğu Türkistan’daki pamuk tarlalarında zorla çalıştırıldıklarına dair görüntülü ve yazılı somut kanıtlar sunuldu. Çin’in yüz binlerce Uygur Türkünü “pamuk tarlalarında çalışmaya zorladığını” gösteren raporun yayınlanmasının ardından Pekin yönetimine yönelik tepkiler arttı.

“ÇİN’İN UYGURLARI SİLME ÇABALARININ BİR BAŞKA GÖSTERGESİ”

Gazetenin yayın kurulu, “Çin, Batı Çin’deki Müslümanlara yönelik cezai savaşında yeni bir cephe açtı” başlıklı bir makale yayımladı. Makalede, geçen hafta Küresel Politika Merkezi tarafından geçen hafta yayımlanan rapor ele alınarak, “Pamuk hasadı, Çin’in, Uygurların geleneksel zihniyetini ve yaşam tarzlarını silme çabalarının bir başka göstergesidir.” şeklinde yorumlandı.

“ÇİN UYGUR TÜRKLERİNİN SOSYAL OLARAK YENİDEN YAPILANDIRIYOR”

Söz konusu makalede, Uygur Türklerinin, pamuk tarlalarında çalışmayı reddetmesi halinde “eğitim kampı” denilen toplama kamplarına götürülme tehditiyle karşı karşıya olduklarına değinilerek, “Çin hükumeti, Uygurların dillerini ve geleneklerini ortadan kaldırarak sosyal olarak yeniden yapılandırmak için çalışma ekiplerini kullanıyor.” denildi.

“ÇİN’E BUNU SÖYLEMENİN ZAMANI GELDİ”

Çin’e yönelik uygulanan pamuk ürünleri ithalatı yasağının genişletilmesi gerektiği belirtilen makalede, “Ayrıca Çin’e, Uygurları toplama kamplarına koyduğu ve onları zorla çalıştırmaya mahkum ettiği sürece, dünyanın en prestijli spor organizasyonu olan 2022 Kış Olimpiyatları’na ev sahipliği yapamayacağını söylemenin de zamanı geldi.” ifadeleri kaydedildi.

DÜNYA MARKALARINDAN PEKİN’E UYGUR TEPKİSİ: PAMUK ALMAYI DURDURDULAR

Washington’daki Komünizm Kurbanları Anma Vakfı üyesi ve Çin konularındaki çalışmalarıyla bilinen Adrian Zenz’in; Çin’in Uygur Türkleri ve diğer azınlıkları pamuk tarlalarında zorla çalıştırdığına dair, 14 Aralık’ta Küresel Politika Merkezi’nde rapor yayımlamasının ardından dünyaca ünlü firmalar “zorunlu çalıştırma” nedeniyle pamuk almayı durdurmuştu. İsveç merkezli giyim firması H&M, ekimde, etnik azınlıkların “zorunlu çalıştırılması” nedeniyle Çin’in Sincan Uygur Özerk Bölgesi’nden pamuk tedarik etmeyeceğini duyurmuştu.
Uluslararası denetim, kontrol, belgelendirme, uygunluk değerlendirmesi, işçi haklarının sağlanması ve çevrenin bilinçli şekilde kullanılması gibi konularda hizmet veren Sümerra, Bureau Veritas SA, TUV SUD, RİNA SpA ve Dünya Çapında Sorumlu Akredite Üretim (WRAP) şirket ve firmaları da Sincan’dan pamuk tedarik etmeme kararı almıştı.

Avustralya Stratejik Politika Enstitüsünün (ASPI) mart ayında yayımladığı raporda da, Çin’in 2017-2019 yıllarında 80 binden fazla Uygur Türkünü fabrikalarda çalışmaları için zorla gönderdiği ortaya konulmuştu. ASPI, İsveç şirketi H&M’nin boyalı iplik üreticisi Huafu Fashion firması ile olan ilişkileri nedeniyle zorunlu iş gücü transfer programından yararlananlardan biri olduğuna işaret etmişti.