Balkan ülkelerinden enerji kıtlığından ve fiyat artışlarından kaçınma sözü

Ekonomi
Mehmet Berk Yaltırık
16 Ekim 2021, 18:03
Mehmet Berk Yaltırık
16 Ekim 2021, 18:03

Balkanlarda yaklaşan enerji krizinde Arnavutluk olağanüstü hal ilan ederken, Sırbistan kömür ve Rus doğalgazına güvenmeyi planlıyor, Kosova ise fiyatları dondurmayı planlıyor. Bazı Balkan ülkeleri ise henüz enerji tedbirlerini açıklamadı.

Çoğu Balkan ülkesinin kömür santrallerinden elektrik kullanmaya devam ederek ve Rusya’dan gelen doğalgaza güvenerek Avrupa gaz fiyatları krizini aşmayı planladığı ifade ediliyor.

Balkan Insight’ın haberine göre Avrupa’da gaz fiyatlarındaki keskin artışların ortasında, çoğu Balkan ülkesi yeni gelişmeleri bekliyor. Bazı hükumetlerin henüz kamuoyuna açıklama yapmadığı, bazı hükumetlerin her zamanki kaynaklara güvendiği, kimi hükumetlerin ise elektrik fiyatlarını bahara kadar sabit tutmaya karar verdiği belirtiliyor.

ARNAVUTLUK 8 EKİM’DE ENERJİDE OLAĞANÜSTÜ HAL İLAN ETTİ

Arnavutluk Başbakanı Edi Rama’nın bu kış beklenen elektrik kesintileri nedeniyle 8 Ekim 2021’de olağanüstü hal ilan etti. Başbakan Rama daha önce vatandaşlarını, uluslararası piyasalarda enerji fiyatlarındaki keskin bir artışın Arnavutluk’u etkileyeceği konusunda uyardı.

SIRBİSTAN VE KUZEY MAKEDONYA KÖMÜRE GÜVENİYOR

Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic, yaklaşan krize karşı 11 Ekim 2021’de yaptığı açıklamada, Sırbistan ile Rusya arasındaki doğalgaz hattına ve kömür santrallerine güvendiğini ifade etti. Sırbistan’ın büyük şehirlerde ısıtma sistemleri için çoğunlukla doğalgaz kullandığı ve bunun yaklaşık yüzde 85’inin Rus Gazprom şirketinden tedarik edildiği biliniyor.

Elektrik ithalatına bağımlı olan Kuzey Makedonya şse artan elektrik talebi nedeniyle kış aylarında daha da kötüleşebilecek bir durumu hafifletmek için yerli üretimi mümkün olan her şekilde arttırmayı tercih ediyor. Kuzey Makedonya, kendi kömür santrallerinin tam gaz çalışabilmesi için daha fazla kömür ithal etmeye ve çıkarmaya hazırlanıyor. Ülkede hükumetin eylül ayında kömürün acil durum ithalatına ilişkin karar verdiği biliniyor. Devlete ait elektrik şirketi Elektrostopanstvo na Makedonija (ESM) kendi kömür çıkarma çalışmalarını da arttırdıklarını duyurdu.

ESM’nin başkanı Vasko Kovacevski, ülkenin elektrik üretmek için yerli elektrik santralleri için daha fazla kömür ithal etmesinin kârı arttırabileceğini, bunun kışın daha da pahalı hale gelebilecek elektrik ithalatına güvenmekten daha uygun maliyetli ve daha güvenli bir yol olduğunu söyledi.

KOSOVA ELEKTRİK FİYATLARINI BAHARA KADAR DONDURACAK

Kosova enerji düzenleme ofisi ERO, 8 Ekim 2021’de Kosova’daki elektrik fiyatlarının düzenli elektrik fiyatı incelemesinin yapıldığı 1 Nisan 2022’ye kadar artmayacağını söyledi. ERO, Nisan 2021’den Mart 2022’ye kadar olan enerji tarifelerine, işlevsel bir yönetim kurulu olmadığı için genellikle olduğu gibi yılın ilk üç ayının sonunda değil, Ekim ayında karar verdi. ERO, elektrik talebindeki artış nedeniyle gelirin arttığını, bunun da enerji ithalatındaki öngörülemeyen fiyat artışlarına rağmen distribütörlere ve tedarikçilere yardımcı olacağını söyledi. Enerji tedarikçisi Kosova Elektrik Tedarik Şirketi (KESCO), ithalat fiyatlarındaki artış nedeniyle enerji tarifelerinde artış talep etmişti. Ancak ERO, KESCO’nun talep ettiği gibi en az 95 Euro yerine 90 Euro’luk bir ithalat fiyatının maliyete daha yakın olduğunu iddia etmişti.

BAZI BALKAN ÜLKELERİ ENERJİ PLANLARINI HENÜZ AÇIKLAMADI

Bulgaristan’daki geçici hükümet enerji fiyatlarındaki artışları önleme stratejisini henüz açıklamadı. Yazdan bu yana elektrik faturalarının, evlerin elektriğinin aksine özel sağlayıcılardan geldiği için işletme sahipleri nezdinde yüksek maliyetli olduğu belirtiliyor. Eylül ayına kada hane elektrik faturalarının yaklaşık yüzde 5 arttığı Bulgaristan’da, mevcut tahminler Ocak 2022’ye kadar hane elektrik faturalarının geçen yılın bu zamanına kıyasla yüzde 20 ila 30 oranında artacağı yönünde. 11 Ekim tarihinde Bulgaristan’da bTV kanalının bir raporunda, günlük faaliyetler için gaz kullananların faturalarının Ekim 2020’ye kıyasla Ekim ayına kadar yaklaşık yüzde 50 artabileceği konusunda uyarıda bulunuldu.

Karadağ Elektrik Enerjisi Şirketi başkanı Nikola Rovcanin ise 11 Ekim’de yaptığı açıklamada, Karadağ’daki mevcut durumun istikrarlı olduğunu ve ülkede herhangi bir kısıtlama olmayacağını söyledi. Bosna-Hersek’te ise yetkililer elektrik fiyatını artırmayacaklarını söylediler.