Bakan Yardımcısı Seythalil: Ukrayna'da Kırım Tatarca konusunda ilk defa bir vizyona ulaşıldı

Haberler
Ayyıldız Huri Kaptan
08 Nisan 2021, 19:43
Ayyıldız Huri Kaptan
08 Nisan 2021, 19:43

Ukrayna Geçici Olarak İşgal Edilmiş Toprakların Yeniden Entegrasyonu Bakan Yardımcısı Snaver Seythalil (Snaver Seitkhalil), Kırım Tatar Dilinin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması stratejisi ile Ukrayna’da ilk defa bir vizyona ulaşıldığını söyledi. Konuyla ilgili Kırım Haber Ajansı’na açıklamalarda bulunan Seythalil, “Ukrayna Dil Kurumu var, bunun yanında Kırım Tatar Dil Kurumu da oluşturulacak” diye konuştu.

Ukrayna Geçici Olarak İşgal Edilmiş Toprakların Yeniden Entegrasyonu Dijital dönüşümden sorumlu Bakan Yardımcısı Kırım Tatarı Snaver Seythalil, Kırım Tatar Dilinin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması stratejisi ile ilgili bugün QHA’ya özel açıklamalarda bulundu. Kırım Tatar Dilinin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması stratejisi ile Ukrayna’da ilk defa bir bir vizyona ulaşıldığını vurgulayan Seythalil, bunun UNESCO’nun kaybolma riski taşıyan diller (UNESCO Tehlike Altındaki Diller Atlası) arasından Kırım Tatarcanın çıkarılacağına dair bir vizyon olduğunun altını çizdi. Seythalil, Ağustos ayında düzenlenmesi planlanan Uluslararası Kırım Platformu Zirvesinden ve Ukrayna Bütçe görüşmelerinden önce bu strateji ve projelerin belirleneceğini bildirdi.

“KIRIM PLATFORMU ZİRVESİ ÖNCESİ ÇOK ÖNEMLİ BİR ADIM”

Kýrým Tatar Zafer Bayramý ve Kýrým Tatar Azatlýk Bayramý teklifi

Bakan Yardımcısı Seythalil, tüm Kırım Tatarlarına, strateji kapsamında Kırım Tatar Dil Kurumunun oluşturulacağının müjdesini verdi. Kırım Tatar dili ile ilgili çalışmalar için gelecek yıl devlet bütçesi ayrılacağını belirten Seythalil, bunun Uluslararası Kırım Platformu Zirvesi öncesi bu çok önemli bir adım olduğunu vurguladı. Stratejinin devlet bütçesi görüşmelerinden önce yetiştirileceğini belirten Seythalil,”Tahminen en geç 3 Ağustos 2021 tarihinde bu belirlenip onaylanacak. Bu tarihe yetiştirilmek istenmesinin önemli bir nedeni de Ukrayna’da gelecek yılın devlet bütçesi parlamentoda görüşülmeden önce strateji ve projelerin hazır bulunması. Çünkü bu strateji ve projeler bir çok bakanlığı kapsıyor ve bu bakanlıkların bütçe kalemlerinde Kırım Tatar Dili ile ilgili çalışmalara bütçe ayrılması gerekiyor. Örneğin, Ukrayna Geçici İşgal Altındaki Toprakların Yeniden Entegrasyonu Bakanlığı (Kısaca: Reentegrasyon Bakanlığı) olarak bizim yapacağımız çalışmalar, Eğitim Bakanlığı gelen yıl Kırım Tatarca ders kitaplarını basması ya da Kültür Bakanlığının Kırım Tatar diliyle ilgili araştırmalar yapması gibi.” diye konuştu.

Bir de Türkiye’deki Türk Dil Kurumu gibi burada da Ukrayna Dil Kurumu var, bunun yanında Kırım Tatar Dil Kurumu da oluşturulacak. Bunların hepsi gelecek yılın devlet bütçesini ilgilendiren konular. Tabii aynı zamanda, Kırım’ın işgalden kurtarılması için önemli bir adım olan Uluslararası Kırım Platformu Zirvesi öncesi bu çok önemli bir adım.

Snaver Seythalil

“UKRAYNA BİR İLKE İMZA ATIYOR, ÖRNEK ÇALIŞMA”

Ukrayna’nın, UNESCO’nun kaybolmakta diller arasında bir dili kurtarmak için diğer ülkeler arasında bir ilke imza attığını belirten Seythalil, Kırım Tatar dilinin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması stratejisinin diğer ülkelere de örnek olacak bir çalışma olduğunu vurguladı. Kırım Tatar Milli Kurultayında Kırım Tatarca’nın Latince esaslı olarak kabul edildiğini anımsatan Seythalil, “Kırım Tatarca’nın Ukrayna devletinin bir dili olarak kabul edilip, bensimsenmesinin ayrıca şöyle de bir önemi var, Kırım Tatarca özelinde Ukrayna’da latin alfabesi de artık kabul edilmiş oluyor. Eğitim Bakanlığı, basacağı kitaplar latin alfabesinde olacak.” ifadelerini kullandı.

“UKRAYNA, ARTIK TÜRK DÜNYASININ BİR PARÇASI”

Bir diğer önemli noktanın ise Ukrayna’nın, yaklaşık 300 milyon nüfusa sahip Türk dünyasının da artık bir parçasının olduğunu söyleyen Seythalil, Ukrayna’nın diğer Türk devletleriyle dil üzerinden bir bağ da kuracağını belirtti. Ayrıca Seythalil, Kırım Tatarca derslerinin sadece çocuklara değil, yetişkinlere de verileceğinin altını çizdi.

“Kabul edilen stratejide Kırım Tatarca Türk dili olarak geçiyor. Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlanacak müfredatta okullarda Kırım Tatarca öğretilecek. Sadece öğrenciler değil, yetişkinler de bu dili öğrenebilecek. Böylece Türkçe konuşulan coğrafyada daha kolay iletişim kurulabilecek. Kırım Tatarca, Türk dil ailesindeki bütün diğer Türk lehçeleriyle en kolay anlaşabilen dildir. Dolayısıyla Ukrayna ve diğer Türk devletleriyle dil üzerinden bir bağ da kurulmuş oluyor.

Snaver Seythalil

YTB İLE KIRIM TATARCA KONUSU GÖRÜŞÜLDÜ

Bakan Yardımcısı, Ukrayna’nın Kırım Tatarcaya büyük önem verdiğini de ifadelerine ekledi. Önümüzdeki dönemlerde yoğun bir sürecin başlayacağını belirten Seythalil, bu süreçte Türkiye ile görüşme halinde olacaklarını söyledi. Türkiye ile Kırım Tatarca’nın geliştirilmesi konusunda ortak projeler hazırlandığına dikkat çeken Seythalil, şöyle konuştu:

Ukrayna devleti Kırım Tatarcaya yüksek seviyede önem veriyor. Gelen süreçteki bunun için bizi yoğun bir iş yükü bekliyor. Bu süreçte Türkiye ile görüşme halindeyiz. Reentegrasyon bakanı Oleksiy Reznikov, kısa bir zaman için Türkiye’yi ziyaret edecek. Ziyaretin en önemli konularından biri bu mesele olacak. Ayrıca Türkiye’nin Yurtdışı ve Akraba Toplulukları Başkanlığı (YTB) ile de bu konu görüşüldü. Kırım Tatarcanın geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması stratejisiyle ilgili ortak projeler hazırlanıyor. Örneğin, Kırım Tatarcanın çevrimiçi (online) eğitim platformu konusunda görüşüyoruz.”

KIRIM TATARCA, KAYBOLMAKTA OLAN DİLLER LİSTESİNDEN ÇIKARTILACAK

Bu stratejiye katkı sunması için ayrıca çalışmalarda bulunduklarını bildiren Seythalil, “Örneğin Kırım Tatarca wikipedianın geliştirilmesi için burada diğer dillerdeki 1000 temel makalenin Kırım Tatarcasını hazırlatacağız.” bilgisini verdi. Seythalil, “Bütün bu çalışmalarla birlikte Kırım Tatarca kaybolmakta olan diller listesinden çıkarak, artık gelişmekte ve yaygınlaşmakta olan bir dil haline gelecektir. Ukrayna devletinin Kırım Tatarca ile ilgili attığı bu adımlar, dünyaya örnek olacak ve vizyon sunacak özellikler içeriyor.” dedi.